SON DAKİKA HABERLER: İsrail'den ‘B planı hazır’ itirafı! ‘Dünya neden Türkiye’nin peşinde?’
MİLLİYET.COM.TR / Ankara'da gelecek hafta düzenlenecek NATO Zirvesi öncesinde Türkiye, uluslararası diplomasinin ve savunma sanayisinin en kritik gündem maddelerinden biri haline geldi.
İsrail'in önde gelen ekonomi gazetelerinden Globes’ta yayımlanan “Dünya neden Türkiye’nin peşinde?” başlıklı analizde ABD'den İngiltere'ye, Kanada'dan Avrupa Birliği'ne kadar birçok ülkenin güvenlik, enerji ve göç politikalarında Türkiye ile iş birliğini derinleştirmek için peş peşe adımlar attığını yazıldı.
Gazetenin analizinde, Batılı ülkelerin jeopolitik ve ekonomik önceliklerinin Türkiye ile ilişkilerde belirleyici hale geldiği belirtilirken, Ankara'nın özellikle savunma sanayii, enerji ve bölgesel güvenlik alanındaki ağırlığının her geçen gün arttığı değerlendirmesi yapıldı.
‘ÇEŞİTLİ FORMÜLLER ÜZERİNDE ÇALIŞILIYOR’
Haberde en dikkat çekici başlıklardan biri, ABD'nin Türkiye'ye yeniden F-35 savaş uçaklarının satışını değerlendirmesi oldu.
Türkiye'nin Rus yapımı S-400 hava savunma sistemlerini satın almasının ardından 2019 yılında F-35 programından çıkarıldığı hatırlatılan analizde, Donald Trump yönetiminin Ankara'yı programa yeniden dahil edebilmek için çeşitli formüller üzerinde çalıştığı öne sürüldü.
Ancak bu adımın ABD Kongresi'nde hem Demokrat hem de Cumhuriyetçi kanatta ciddi muhalefetle karşı karşıya olduğu ifade edildi.
‘TEL AVİV’İN EN BÜYÜK ENDİŞESİ’
İsrail basınına göre Tel Aviv'in en büyük endişesi ise olası F-35 satışının bölgedeki askeri dengeleri değiştirebileceği ihtimali. Analizde, Türkiye'nin yeniden F-35 programına dahil edilmesi halinde İsrail’in zayıflayacağı ve bölgesel üstünlüğün tamamen Ankara’ya geçeceği değerlendirilmesi yapıldı.
‘ABD'NİN B PLANI HAZIR’
Habere göre Washington, F-35 satışının önündeki siyasi engeller nedeniyle "alternatif B planını" da devreye soktu.
Bu kapsamda ABD yönetiminin, yaklaşık 700 milyon dolarlık anlaşmayla Türkiye'ye onlarca GE üretimi F110 savaş uçağı motoru satmayı planladığı belirtildi.
Analizde bu motorların, Türkiye'nin geliştirdiği milli muharip savaş uçağı KAAN programında kullanılmasının hedeflendiği aktarılırken, Ankara'nın uzun vadede tamamen yerli TF35000 motorunu geliştirmeyi amaçladığı kaydedildi.
Haberde, F110 motorlarının yalnızca geçici çözüm olarak görüldüğü belirtilirken, Türkiye'nin uzun vadeli hedefinin tamamen yerli motorla üretilen KAAN savaş uçağını hizmete almak olduğu ifade edildi. Analizde, Ankara'nın TF35000 milli motorunu geliştirme çalışmalarını sürdürdüğü ancak bu süreç tamamlanıncaya kadar dış tedarikin önemini koruduğu belirtildi.
‘TÜRKİYE’NİN FARKLI SEÇENEKLERİ VAR’
İsrail gazetesi, Türkiye'nin çok katmanlı hava savunma sistemi "Çelik Kubbe" projesini sürdürmesine rağmen üst irtifa hava savunmasında farklı seçenekleri değerlendirdiğini yazdı.
‘KANADA’DAN DİKKAT ÇEKEN HAMLE’
Öte yandan analizde dikkat çekilen bir diğer gelişme ise Kanada'nın Türkiye ile nükleer enerji alanında kapsamlı iş birliği kurmak istemesi oldu.
Geçtiğimiz hafta Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand arasında gerçekleştirilen görüşmede nükleer enerji projelerinin masaya yatırıldığı belirtilirken, Kanada'nın Türkiye'ye doğal uranyumla çalışan CANDU tipi reaktörler sunmayı planladığı öne sürüldü.
İsrail gazetesi, Ottawa yönetiminin yalnızca reaktör değil, uranyum tedariki konusunda da Türkiye ile uzun vadeli iş birliği kurmak istediğini iddia etti.
‘AVRUPA’DA TÜRK İMZASI’
Haberde Türkiye'nin Avrupa savunma sanayisindeki etkisinin de hızla arttığı ifade edildi.
Bu kapsamda Baykar ile İtalyan savunma devi Leonardo arasında kurulan ortak girişimin, Avrupa savunma sanayisinde yeni bir dönemin kapısını araladığı belirtildi.
Analizde, Baykar ile Leonardo ortaklığının yalnızca iki şirket arasındaki ticari bir anlaşma olmadığı, Avrupa savunma sanayisinde yeni bir üretim ve teknoloji ekosistemi oluşturabilecek stratejik bir adım olarak değerlendirildiği ifade edildi.
Baykar'ın daha sonra İtalyan uçak üreticisi Piaggio Aerospace'i satın almasının da Türkiye'ye Avrupa Birliği içinde üretim ve lojistik avantaj sağladığı yorumu yapıldı.
İNGİLTERE İLE MİLYARLARCA DOLARLIK ANLAŞMA
İsrail basını, Türkiye ile İngiltere arasında Eurofighter Typhoon savaş uçaklarının alımına ilişkin yürütülen görüşmeleri de dikkatle takip etti.
Haberde yaklaşık 10.7 milyar dolar değerindeki 20 adet Eurofighter Typhoon savaş uçağı anlaşmasının Londra açısından son 25 yılın en büyük savunma ihracatlarından biri olacağı belirtilirken, bunun aynı zamanda 2017'den bu yana gerçekleştirilecek ilk Eurofighter ihracatı olacağı ifade edildi.
Analizde, İtalyan savunma devi Leonardo'nun da konsorsiyumdaki rolü nedeniyle anlaşmadan önemli pay alacağı belirtildi.
‘AVRUPA’NIN KİLİT ORTAĞI’
Analizin son bölümünde ise Avrupa Birliği'nin Türkiye'yi yalnızca savunma sanayisi açısından değil, göç yönetimi, enerji güvenliği ve bölgesel istikrar bakımından da vazgeçilmez ortak olarak gördüğü öne sürüldü.
Bu kapsamda Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas'ın Ankara ziyaretine dikkat çekilen haberde, Kallas'ın Türkiye'yi güvenlik, enerji ve göç alanlarında Avrupa'nın "kilit ortağı" olarak nitelendirdiği aktarıldı.
Analizde, NATO Zirvesi hazırlıkları kapsamında Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu'daki gelişmelerin de ele alındığı, Kallas'ın Türkiye'nin NATO'nun doğu kanadının savunmasına yaptığı katkının önemine vurgu yaptığı ifade edildi.
‘PEŞ PEŞE HAMLELER’
Analizde ayrıca Avrupa'nın Türkiye'ye yönelik ilgisinin yalnızca güvenlik politikalarıyla sınırlı olmadığı; enerji arz güvenliği, Rusya-Ukrayna savaşı, Orta Doğu'daki gibi birçok başlıkta Ankara'nın vazgeçilmez aktör olarak öne çıktığı yorumu yapıldı.
Son olarak analizde, NATO Zirvesi öncesinde peş peşe gelen savunma, enerji ve diplomasi hamlelerinin Türkiye'nin uluslararası sistemdeki stratejik ağırlığını bir kez daha ortaya koyduğu değerlendirmesine yer verildi.
